Muhasebesel Hesaplamalar
Gross/Net Salary
Brüt maaş, işverenin ücret hesaplamasında esas aldığı kesinti öncesi tutardır; net maaş ise çalışanın eline geçen tutarı ifade eder. Aradaki fark SGK primi, işsizlik primi, gelir vergisi ve damga vergisi gibi kalemlerden kaynaklanır.
Türkiye'de iş ilanları, ücret pazarlıkları ve bordro hesaplarında en çok karıştırılan konulardan biri brüt maaş ile net maaş farkıdır. Özellikle yıllık vergi dilimi değişimleri, asgari ücret istisnaları ve ek ödemeler bu farkı büyütebilir.
Bir ücret teklifini değerlendirirken yalnızca net rakama bakmak yeterli değildir. Yan haklar, primler, yol-yemek ödemeleri ve bordrodaki yasal kesintiler birlikte ele alınmalıdır.
Net Maaş = Brüt Ücret - SGK İşçi Primi - İşsizlik Primi - Gelir Vergisi - Damga Vergisi + İstisnalarBordro yapısı ücret türüne, istisnalara ve döneme göre değişebilir.
40.000 TL brüt ücret örneği
Aylık brüt ücretin 40.000 TL olduğu bir bordroda temel kesintilerin etkisine bakılıyor.
İş ilanındaki net maaşı brüte çevirme ihtiyacı
Bir iş ilanında 55.000 TL net maaş belirtiliyor ve işveren toplam maliyeti görmek istiyor.
Brüt maaş, iş sözleşmesinde yer alan ve bordronun başlangıç noktası olan ücrettir. Net maaş ise tüm yasal kesintiler uygulandıktan sonra çalışanın fiilen aldığı tutardır.
Bu farkın büyüklüğü, ücret seviyesine, vergi dilimine ve ilgili dönemde yürürlükte olan istisnalara göre değişir. Bu nedenle aynı brüt ücret, farklı çalışanlarda aynı net sonucu doğurmayabilir.
Standart bir ücret bordrosunda SGK primi, işsizlik sigortası primi, gelir vergisi ve damga vergisi gibi kalemler yer alır. Bazı ödemeler ise istisna kapsamında farklı değerlendirilebilir.
Sadece aylık net ücrete odaklanmak çoğu zaman eksik analiz doğurur. Yemek kartı, prim sistemi, özel sağlık sigortası, uzaktan çalışma desteği ve yıllık bonus gibi yan haklar toplam paketi değiştirebilir.
Çünkü SGK primi, işsizlik primi ve vergi gibi yasal kesintiler brüt tutardan düşülür; kalan kısım net maaşı oluşturur.
Gelir vergisi matrahı arttıkça üst vergi dilimine geçilebilir ve net ücret aynı brüt maaşta düşebilir.
Evet. Ek ödemeler bordro matrahını ve vergi yükünü etkileyebilir; dolayısıyla ilgili ayın net tutarı değişebilir.
Bulunabilir; ancak vergi dilimi, istisnalar ve bordro detayları bilinmeden yaklaşık sonuç alınır.
Genel çerçeve aynı olsa da ücret seviyesi ve bordro yapısına göre net etki farklılaşabilir. Mevzuat değişiklikleri de sonucu etkiler.