Hesaplala

Kablo Kesiti Hesaplama

Voltaj, akım ve hat uzunluğundan TS HD 60364 standardına uygun kablo kesitini bakır veya alüminyum için hesaplayın. Tek faz ve üç faz desteği, %3/%5 voltaj düşüşü kriteriyle.

Kablo Kesiti Hesaplayıcı

Paylaş

Kablo Kesiti Nasıl Hesaplanır?

Bir elektrik tesisinde doğru kablo kesitini seçmek; ısınma, voltaj düşüşü, yangın riski ve cihaz performansı açısından kritiktir. Hesap iki ana kriter üzerinden yapılır:voltaj düşüşü ve akım taşıma kapasitesi.

Voltaj düşüşü formülü

  • Tek faz: A = (2 × L × I) / (γ × ΔU)
  • Üç faz: A = (√3 × L × I × cosφ) / (γ × ΔU)

L: hat uzunluğu (m) | I: akım (A) | γ: iletkenlik (bakır 56, alüminyum 35) | ΔU: izin verilen voltaj düşüşü (V)

İzin verilen voltaj düşüşü (TS HD 60364-5-52)

  • Aydınlatma devresi: %3
  • Diğer kullanım (priz, motor): %5
  • Uzun hatlarda (>100 m): minimum %1 hedeflenmeli

Standart kesit kademeleri (mm²)

1.5 | 2.5 | 4 | 6 | 10 | 16 | 25 | 35 | 50 | 70 | 95 | 120 | 150 | 185 | 240

Hesaplanan değer hangi kademeye yakınsa bir üst seçilir; aşağı yuvarlama yapılmaz.

Sık karşılaşılan hatalar

  • Tek faz formülünü üç faza uygulamak: √3 katsayısı atlanırsa kesit %42 küçük çıkar.
  • Sadece akım kapasitesine bakmak: Uzun hatta voltaj düşüşü tek başına belirleyici olur.
  • Sıcaklık düzeltme katsayısını atlamak: 30 °C üstü ortamlarda akım kapasitesi düşer.

İlgili Rehberler

Mühendislik RehberiBeton ve Kablo Kesiti Nasıl Hesaplanır?

Bir dökümde gereken beton hacmini ve bir hatta uygun kablo kesitini hangi değişkenlerin belirlediğini öğrenip kaba tahmin ile mühendislik hesabı arasındaki farkı görün.

7 dk okuma

Metodoloji ve kaynaklar

Son güncelleme
10 Mayıs 2026
Hesaplama temeli
Hesap voltaj düşüşü kriterine dayanır: A = (2×L×I)/(γ×ΔU) tek faz, üç fazda √3 katsayısı eklenir. γ bakır 56, alüminyum 35 m/(Ω·mm²). Akım taşıma kapasitesi ve kısa devre dayanımı ayrıca kontrol edilmelidir.
Referanslar
TS HD 60364 — Elektrik TesisleriTMMOB EMO Yayınları

Hesap teorik referanstır. Mesleki proje için kısa devre dayanımı, koruma koordinasyonu, döşeme yöntemi ve sıcaklık düzeltmesi dahil tam analiz gerekir; yetkili elektrik mühendisi onayı şarttır.

Furkan BeydemirHazırlayan Furkan Beydemir · Kurucu ve Yazılım Geliştirici

Sıkça Sorulan Sorular

Kablo kesiti nasıl hesaplanır?

Tek fazda: A = (2 × L × I) / (γ × ΔU); üç fazda √3 ile çarpılır. L hat uzunluğu (m), I akım (A), γ iletkenlik (bakır=56, alüminyum=35), ΔU izin verilen voltaj düşüşü (V).

Hangi voltaj düşüşü oranı seçilmeli?

Aydınlatma devrelerinde %3, motor ve güç devrelerinde %5'i geçmemesi TS HD 60364-5-52 önerisidir. Uzun mesafelerde alt sınırı koruyun, yoksa cihazlar verim kaybeder ve ısınma yapar.

Bakır vs alüminyum farkı?

Aynı kesit için bakır yaklaşık 1.6× daha iletkendir; bu nedenle alüminyumda bir kademe büyük kesit gerekir. Maliyet açısından alüminyum %30-40 ucuzdur ama kıvrılmaya ve sıkıştırma bağlantılarına daha az dayanır.

Akım taşıma kapasitesini nasıl kontrol ederim?

Hesap voltaj düşüşü kriterini verir; bir de NYM/NHXMH/NYY tablosundan o kesitin kaç A taşıyabileceğini doğrulamak gerek. Örn. bakır 2.5 mm² ≈ 24 A (havada serbest), boruda ≈ 18 A.

Standart kesit kademeleri nedir?

Türkiye'de yaygın standart kesitler: 1.5, 2.5, 4, 6, 10, 16, 25, 35, 50, 70, 95, 120, 150, 185, 240 mm². Hesaplanan kesit hangi kademeye yakınsa bir üst seçilir.

Üç fazda √3 katsayısı neden?

Üç fazlı dengeli yükte hat akımı, tek faza göre √3 (~1.732) faktörü ile farklılaşır. Hesaplamada bu katsayı dahil edilmediğinde kesit küçük çıkar ve voltaj düşüşü aşılır.

Bu hesap proje çiziminde yeterli mi?

Hayır. Mesleki proje için kısa devre dayanımı, koruma koordinasyonu (sigorta seçimi), kablo döşeme yöntemi ve ortam sıcaklığı düzeltme katsayıları gibi ek hesaplar gerek. Profesyonel elektrik mühendisi onayı şart.

Topraklama iletkeninin kesiti aynı mı?

Genelde 16 mm²'ye kadar faz iletkenine eşit, 16-35 mm² arası 16 mm² minimum, üzerinde faz iletkeninin yarısı kuralı uygulanır (TS HD 60364-5-54).

İlgili Hesaplamalar

Metrekare Hesaplama

Ev, arsa ve dönüm alan hesabı.