Kira Artış Oranı Nasıl Hesaplanır?

Türkiye İstatistik Kurumu her ay TÜFE verilerini açıklar. Kira artışında genellikle son 12 aylık ortalama esas alınır ve sözleşme yenileme dönemindeki oran kullanılır.

Örneğin açıklanan veri %58,48 ise aynı dönemde yenilenen kira sözleşmeleri için bu oran üst sınır olarak dikkate alınır. Daha düşük bir artış tarafların serbest iradesiyle belirlenebilir.

Ticari kiralarda sözleşme serbestisi daha geniş olsa da TÜFE referansı çoğu zaman pazarlığın merkezinde kalır.

Mevcut kira tutarı belirlenir, ardından geçerli artış oranı ondalık biçime çevrilerek mevcut kira ile çarpılır. 15.000 TL kira ve %58,48 oran için yeni kira 23.772 TL olur.

Daha düşük oran belirlenmesi mümkündür; ancak yasal tavan aşılmamalıdır. Bu yüzden sözleşme maddesi ile güncel veriyi birlikte kontrol etmek gerekir.

Kira artışı, ödeme döneminin başladığı tarihten itibaren uygulanır. Yanlış ay üzerinden hesap yapmak taraflar arasında anlaşmazlık doğurabilir.

Konut kiralarında temel tartışma, TÜFE sınırının doğru uygulanıp uygulanmadığıdır. Ticari kiralarda ise stopaj, KDV ve döviz bazlı sözleşmeler de tabloyu genişletir.

Dövizli kira sözleşmelerinde Türk Lirası karşılığı ayrı hesaplanabilir. Bu durumda kur riski ile artış oranı aynı hesapta değerlendirilmemelidir.

Aidat, demirbaş, bakım katkısı gibi kalemler kira artış formülünün dışında tutulmalı; salt kira bedeli üzerinden hesap yapılmalıdır.