Bileşik Faiz Nedir, Nasıl Hesaplanır?

Bileşik faiz, her dönemde oluşan kazancın bir sonraki dönemin ana parasına eklenmesi sayesinde çalışır. Böylece büyüme doğrusal değil, zamanla ivmelenen bir yapıya dönüşür.

İlk dönemlerde bu fark küçük görünür; fakat yıllar ilerledikçe biriken faiz de yeni faiz ürettiği için sonuç hızla ayrışır. Uzun vadeli yatırım planlarında bileşik etkiyi göz ardı etmek büyük hata yaratabilir.

Bu mekanizma özellikle düzenli katkı yapılan yatırım planlarında daha görünür hale gelir.

Faiz yıllık, aylık veya farklı periyotlarla ana paraya eklenebilir. Ekleme sıklığı arttıkça bileşik etki de teorik olarak güçlenir.

Aynı nominal oran farklı bileşiklenme periyotlarında farklı nihai tutar verir. Bu yüzden yatırım ürünlerini kıyaslarken yalnızca oranı değil, faiz eklenme düzenini de incelemek gerekir.

Pratikte farkın büyüklüğü oran ve süreye göre değişir; fakat uzun vadede küçük farklar bile anlamlı hale gelebilir.

Bileşik faiz özellikle emeklilik, çocuk eğitimi veya büyük hedefli birikim planlarında öne çıkar. Düzenli katkı ile birlikte kullanıldığında zamanın lehine çalışmasını sağlar.

Ancak nominal büyüme tek başına yeterli değildir. Enflasyonun yüksek olduğu dönemlerde reel getiri ayrıca değerlendirilmelidir; aksi halde hesapta görünen artış satın alma gücüne aynı şekilde yansımayabilir.

Bu nedenle bileşik faiz aracını reel getiri ve temel faiz hesaplarıyla birlikte okumak uzun vadede daha sağlıklı karar üretir.